تنها مواظب باش كه مرگ تو به دست مشتى گوسفندچران و بىسروپا نباشد ولى از اينكه نسبت به ما پيروز شوى مأيوس باش . و مطمئن باش كه چنين نخواهد شد . اما اگر از خلافت كناره‌گيرى كنى و با من بيعت كنى به وعده خود عمل خواهم كرد و هر شرطى را كه داشته باشى مىپذيرم و . . . متعهد مىشوم كه پس از من خلافت متعلق به تو باشد . زيرا به حقيقت تو بعد از من سزاوارترين شخص به خلافت خواهى بود . والسلام . « 1 » پاسخ امام ( ع ) به معاويه امام مجتبى ( ع ) كه گفتگو با معاويه را بيش از اين بيهوده مىدانست در جواب نامه سوم معاويه چنين نگاشت : نامه‌ات را با همه آنچه در آن نوشتى دريافتم و به خاطر آن متأسف شدم و آن را در خور پاسخ نمىدانم و از جواب به آن مطالب صرف‌نظر مىكنم . . . . « 2 » نامه معاويه به فرماندارانش براى آمادگى در جنگ هنگامىكه پاسخ امام حسن ( ع ) در اختيار معاويه قرار گرفت درصدد برآمد تا سپاهيان شام را براى جنگ با امام حسن ( ع ) فراهم آورد و به اين منظور به فرماندهان منصوب از جانب خود چنين نوشت : . . . به محض اينكه نامه من به شما رسيد نزد من آييد و همه لشكر خود را با سازوبرگ لازم فراهم سازيد ؛ چه اينكه به حمد خدا انتقام خون خود را گرفته و به آرزوى خويش رسيده‌ايد و خداوند ستمگران را نابود ساخته است . والسلام . « 3 » فرمان امام حسن ( ع ) براى آمادگى جنگ پس از فراهم شدن لشكر شام ، معاويه با سپاهى عظيم به جانب عراق حركت كرد و موقعى

--> ( 1 ) . ابوالفرج اصفهانى ، مقاتل الطالبيين ، ص 38 . ( 2 ) . همان . ( 3 ) . همان ، ص 39 .